ادبیات عرب

بحث و تتبع در کتب ادبیات عرب

ادبیات عرب

بحث و تتبع در کتب ادبیات عرب

تعدیه افعال و نکته عرفانی

ادبیات عربی | جمعه, ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۳، ۰۱:۵۵ ب.ظ | ۸ نظر
در کتب علم صرف مسطور است که افعال بر دو قسم هستند لازم و متعدی و لازم به اسباب مختلفی متعدی می شود و می تواند مفعول به بگیرد که از آن اسباب همزه باب افعال و حرف جر و تضعیف باب تفعیل
اما آیا فرقی بین این اسباب هست یا نه؟
در این باب نکته ای را از کتاب شریف هزار و یک کلمه علامه حسن حسن زاده آملی بیان می کنیم که نکته ای دقیق را بیان می کنند و بوسیله فرق بین این اسباب نکته عرفانی در باب توحید بیان می کنند
برای خواندن این نکته به ادامه مطلب مراجعه کنید

 

مرحوم رضى که از مفاخر امامیه است در شرح شافیه در تعدیه فعل لازم نکته‏اى شریف افاده فرموده است که اگر تعدیه به باب افعال است مثل «زید اذهب عمرا» معنایش این است که زید خودش با عمرو نیست و عمرو را فرستاد و روانه کرد؛ امّا در تعدیه با باء مثل «ذهب زید بعمرو» معناى آن این است که زید با عمرو است و عمرو را برد، چنان که در فارس فرق است بین این دو تعبیر: «او را روانه کرد» که خودش با او نیست؛ و «او را برد» که خودش هم با اوست.

خداوند سبحان در قرآن کریم از لقمان حکیم حکایت فرموده است که گفت:

یا بُنَیَّ إِنَّها إِنْ تَکُ مِثْقالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ فَتَکُنْ فِی صَخْرَةٍ أَوْ فِی السَّماواتِ أَوْ فِی الْأَرْضِ یَأْتِ بِهَا اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ لَطِیفٌ خَبِیرٌ (سورة لقمان، آیه 17)، در این آیه کریمه فعل «یأتى» با باء حرف جر تعدیه شده است و معنى آن این است که خداوند آن حبه را مى‏آورد؛ پس آتى یعنى آورنده حبه خداست، و این توحید قرآنى است که سریان وحدت حقه حقیقه وجود است که از آن تعبیر به توحید صمدى و وحدت وجود مسارق حق مى‏شود، و هکذا در تمام ذرات کائنات که در همه جا آتى خداست، و همچنین دیگر اسماء و صفات الهى در مقام توحید ذات و صفات و افعال.

خداوند سبحان قول لقمان را به عنوان گفتار شخصى که حکمت یعنى خیر کثیر به او داده شده و به عنوان مثال و نمونه‏اى از حکمت منطوق او نقل فرموده است.

اى عزیز وجود مساوق با حق است و هُنالِکَ الْوَلایَةُ لِلَّهِ الْحَقِ‏ (الکهف، 45). اى عزیز، عزیز نسفى در کشف الحقائق (ط 1، ایران، ص 37) آورده است که: «از شاه اولیاء أمیر المؤمنین على علیه السّلام سؤال کردند که وجود چیست؟ گفت: بغیر وجود چیست؟».

 

 

نظرات (۸)

احسنت
عالی بود
سلام و درود؛
دوست عزیز این مطلب شما در پایگاه اینترنتی و بسته فرهنگی عمارنامه منتشرگردید.
http://www.ammarname.ir/node/50247
ما را از بروزرسانی خود آگاه
و با درج بنر و یا لوگو در وبگاه خود یاری نمایید .
موفق و پیروز باشید .
http://ammarname.ir -- info@ammarname.ir
یا علی

  • آیا میدانید؟
  • سلام من مدیر وبلاگ آیا می دانید که با آن تبادل لینک کردید هستم. لطفا با سایت من هم تبادل لینک کنید.
    عنوان سایت: باشگاه وبلاگ نویسان تایبادی
    آدرس: taybad.javooni.org
  • احمدرضا فتحی
  • سلام مطالبی که گفته بودین عالی بود خصوصا اون نکته ی نحوی که فرمودید فرق هست بین تعدیه حرف جر با باب افعال. من طلبه ی 15 ساله حوزه ی امام صادق زنجان  هستم که پایه دو رو تموم کردم و معدلم 20 . و به این مطالب خیلی علاقه دارم . یه نکته ای میگم براتون تا دینم رو پرداخت کرده باشم . توی شرح خطبه ی سیوطی علامه مدرس یه نکته ای رو میگن توی شعر : والله یقضی بهبات وافره . میگن که توی اینجا وافره نعت هبات  در حالیکه وافره مفرده و هبات جمع و از این حیث مطابقت ندارن . جوابشم اینه که جمع مونث سالم  و جمع مکسر در حکم مفردند.

    خیلی عالی بودن وبتون ،  به وب  ما هم سری بزنید .
    پاسخ:
    خیلی ممنون خوش آمدید
  • احمدرضا فتحی
  • سلام علیکم و رحمه الله .
    چند ماه پیش به وبلاگتان سر زدم و خیلی عالی بود . ولی امروز فهمیدم که این نکته ای را که در اینجا درج فرموده اید غلط است . زیرا موجب اینست که در « ذهب الله بنورهم » خداوند خودش با نور کافران برود که این اشتباه است . برای توضیحات بیشتر به مبحث باء مفرده در مغنی الادیب معنای دوم با مراجعه کنید .

    وفقکم الله و ایای لمرضاته
    پاسخ:
    اینکه فرمودید که {خدا خودش با نور کافران برود اشتباه است}. اشتباهش کجاست؟
    از اینکه مطالب را با دقت مورد نظر قرار میدهید ممنون.

    سلام
    استفاده میبریم
    ادامه بدید
    سلام
    استفاده میبریم
    ادامه بدید
    اینکه اشتباه نیست {خدا خودش با نور کافران برود اشتباه است}.
    واقعا نکنه ای عرفانی دارد و بحث ما هم تعدیه افعال و نکته عرفانی بود.
    آقای فتحی عزیز ، دقت کنید نکته عرفانیش واضح میشود.
    داود از طلبه های کاشان - آران بیدگل (حوزه المهدی(عج).)

    ارسال نظر

    ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
    شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
    <b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">